Berichten

Dementievriendelijke uitvaart

Mag dementerende partner mee naar de uitvaart?

De mens wordt steeds ouder. Dat is een gegeven. Er zij in Nederland nu ongeveer 290.000 mensen met dementie. In 2040 zullen dit er meer dan een half miljoen zijn. Steeds vaker doet de situatie zich voor dat een achterblijvende partner een vorm van dementie heeft. Vaak een schok omdat verwacht werd dat de ouder met dementie eerder zou overlijden. Voor de familie zorgt dit voor veel vragen en twijfels. ‘Moeten we papa wel mee nemen naar de uitvaart?’ en ‘Moeten we papa vertellen dat mama is overleden? Begrijpt hij dat wel?’

Afscheid nemen is belangrijk voor iedereen

Alle betrokkenen zijn belangrijk bij het organiseren van een uitvaart. Het is waardevol dat iedereen afscheid kan nemen en mee kan denken over de mogelijkheden.

Aandacht voor de naasten hebben we altijd.  Is er iemand met dementie betrokken bij de uitvaart dan nemen wij, waar nodig, nog meer tijd. Daarnaast bieden wij een structuur waar er binnen de organisatie van de uitvaart ruimte is voor de mens met dementie.

Waarom is afscheid nemen zo belangrijk?Certificaat Dementie-vriendelijke uitvaartbegeleiding

Waarom? Omdat het belangrijk is dat moment te markeren in de tijd. Om bewust afscheid te kunnen nemen. Omdat u daarna weer verder gaat, hoe dan ook.

Door met elkaar, als gezin, als groep van naasten, samen met ook de dementerende, echt stil te staan bij de dood, krijgt de hele groep een goede rouwstart. Want niet alleen wordt er afscheid genomen van een ouder of grootouder. U bent vanaf dat moment een andere groep geworden, een gezin dat verder gaat zonder de overledene.

Hoe waardevol het is om samen in dat afscheid te zijn weten wij uit ervaring. Door de achterblijvende partner met dementie te betrekken in dat proces van bewust zien en voelen dat een naaste dood is. Want hoewel deze mens soms niet veel meer lijkt te beseffen, is deze mens een volwassen persoon met een heel leven achter zich. Deze mens nemen wij serieus en wordt betrokken bij het afscheid nemen.

‘Als hij maar geen gekke dingen gaat doen.’

Een familie was bijvoorbeeld bang dat papa gekke dingen zou gaan doen tijdens de uitvaart. Wij maakten deze angst bespreekbaar en stelden een ‘wat als plan’  op. Hierdoor hoefden de nabestaanden zich geen zorgen meer te maken en konden ze zich ook met hun eigen verdriet bezig houden. Het was uiteindelijk niet nodig dit plan uit te voeren maar het gaf veel rust en de familie was achteraf dankbaar dat papa erbij was en ze met z’n allen bij het laatste afscheid aanwezig waren. Van te voren hebben we besproken dat het te veel zou zijn om papa ook bij de condoleance aanwezig te zijn. Hij is na het afscheid met een vertrouwde buurvrouw terug naar huis gegaan.

Rust en ruimte

Een ander voorbeeld is:  een mevrouw met dementie op een gesloten afdeling in een verpleeghuis. Haar thuis wonende echtgenoot was plotseling overleden.Het lag niet voor de hand  dat deze mevrouw haar overleden echtgenoot nog zou zien en afscheid van hem kon nemen. Door te zoeken naar mogelijkheden om haar overleden man toch nog te zien, heeft zij afscheid van hem kunnen nemen. Dit was voor alle betrokkenen ondanks het verdriet een goede dierbare ervaring.

Zoeken naar wat wel kan.

Er zijn verschillende mogelijkheden om iedereen te betrekken bij het organiseren van de uitvaart en het (bewust) afscheid nemen. En daar waar er veel niet mogelijk lijkt zoeken wij naar wat er wel kan. Wij begeleiden de familie heel graag in dit proces.

Zowel Lisette als Anne Margriet hebben de training Dementievriendelijke Uitvaartzorg gevolgd die speciaal ontwikkeld is door DeMens Training in samenwerking met Alzheimer Nederland.

Voor een dementie-vriendelijke uitvaart kunt u met een gerust hart terecht bij Rooshert Uitvaartbegeleiding. Samen dementievriendelijk. Doet u mee?

 

Haar trouwring verhuist naar zijn vinger.

De trouwring van mama zal verder gedragen worden door papa

Uniek sfeervol afscheid met live muziek

 

Trio Rusanovsky

Sfeervol en authentiek: live muziek bij uitvaart

Kan muziek troost bieden?

Is er voor muziek een rol weg gelegd in het begeleiden van onze emoties in tijden van verlies, leed en rouw? Ja! Muziek raakt ons. Muziek ontwapent, verbindt, (maakt slimmer), ontroert en troost.

Verdriet wordt over het algemeen gezien als een negatieve ervaring, maar bij muziek is dat niet het geval. Mensen worden bijna letterlijk geraakt door muziek doordat het gevoelens oproept en kan aanwakkeren, waardoor specifieke hormonen vrijkomen. “Verdriet is één van de zes basisemoties en is een essentieel onderdeel van een verwerkingsproces. Zonder verdriet kunnen we heftige emotionele gebeurtenissen niet verwerken. Het ervaren van verdriet is nodig om te overleven.

Een droevig gevoel, ook aangewakkerd door muziek, zorgt voor de productie van hormonen in de hersenen. Doordat we pijn voelen maakt ons lichaam endorfine aan en gaan we ons uiteindelijk beter voelen. Oxytocine of het knuffelhormoon draagt bij aan het maken van sociale verbindingen,” verklaart Mark Reybrouck, onafhankelijk muziekpsycholoog en hoogleraar aan de faculteit Letteren van de KU Leuven.

Muziek als medicijn

Muziek kan dus helen. Muziek raakt. Het activeert emoties en herinneringen in het brein. Muziek spreekt als woorden tekortschieten. Samen naar livemuziek luisteren biedt troost in een moment van verdriet. De fysieke aanwezigheid van live musici die speciaal voor u en ter ere van uw dierbare overledene, muziek spelen die misschien vertelt wat u niet kunt verwoorden, is een bijzonder cadeau in het proces van afscheid nemen.

TRIO RUSANOVSKY

is een professioneel muziekensemble dat bestaat uit Leon Rusanovsky en zijn twee kinderen Julia en Arthur Rusanovsky. Hun repertoire bestaat uit klassieke muziek afgewisseld met volksliederen, jazz, tango en improvisatie.

Authentiek en uniek muziekensemble

Trio Rusanovsky presenteert een kleurrijk, levendig, melancholisch en emotioneel muziekprogramma waarbij de viool, altviool, piano en gitaar in verschillende combinaties te horen zijn. Het trio treedt op in kleine en grote zalen in binnen- en buitenland, o.a. in de Portugese Synagoge van Amsterdam, de “Grundbuchhalle” in Hamburg en de “Russian American Culture Centre” in New York.

Wat kost live muziek bij een uitvaart?

De prijs wordt persoonlijk via mail/telefoon met Trio Rusanovsky besproken en hangt af van de wensen van de aanvrager. Een indicatieprijs voor het ensemble bij uitvaarten is  870 € excl. 9% BTW voor een heel concert.

Hoe klinkt Trio Rusanovsky?

Om een goed beeld van het ensemble te krijgen, zie hieronder links naar recente optredens bij NPO radio4 met Dieuwertje Blok, Youtube, Facebook en Instagram.

Live bij Dieuwertje Blok

Trio Rusanovsky op Facebook

Trio Rusanovsky op Instagram

Trio Rusanovsky op Youtube

Voor inlichtingen en aanvragen

Contactpersoon Arthur Rusanovsky

06 48973073 email triorusanovsky@gmail.com 

En natuurlijk kunt u ook bij ons, de dames van Rooshert, terecht voor vragen over live muziek.

 

Rooshert Uitvaarten tijdens Corona: update per 26 juni 2021

Er is in principe geen maximum aantal personen meer dat aanwezig mag zijn bij een uitvaart.  Maar: de afstand van 1,5 meter moet mogelijk zijn binnen de ruimte. Het is en blijft dus afhankelijk van de betreffende locatie hoeveel mensen er aanwezig mogen zijn.

Coronaregels bij condoleance

Bij de condoleances en de uitvaartplechtigheid moeten aanwezigen nog altijd 1,5 meter afstand houden. Zij hebben ook een vaste zitplaats. Aanwezigen moeten een mondkapje dragen als zij zich verplaatsen. Op de zitplaats mag het mondkapje af.

Mogelijk is de condoleance op een andere locatie dan de uitvaartplechtigheid. Geen maximum aantal personen maar wel dient de 1,5 meter afstand gehandhaafd worden.

Bron: Rijksoverheid.nl

Gezond verstand, Corona-maatregelen en de uitvaart

Wij zullen steeds, in overleg met u, de familie waarvoor wij werken, ons gezonde verstand blijven gebruiken om zoveel mogelijk risico’s te kunnen vermijden.

De praktijk

Wij zijn mensen van de alledaagse praktijk. Wij zijn realistisch en zien dat de 1,5 meter afstand een groot probleem is. En zo begrijpelijk. Juist bij uitvaarten en tijdens de condoleance/nazit. Veel gasten zijn inmiddels gevaccineerd en dat geeft iedereen een veilig gevoel. We zullen zien waar de nieuwe vrijheid toe leidt. Hopelijk wordt het echt weer ‘normaal’ om elkaar die zo gewenste knuffel van medeleven te kunnen geven.

 

 

 

 

PERSOONLIJKE KEUZES VAN uw UITVAARTBEGELEIDSTER.

In welke kist wil jij eigenlijk liggen Anne Margriet? Hele goede vraag. En ja, ik heb absoluut een persoonlijke favoriet.

Ik wil niet in een kist. Ik wil in een mand. En wel in de mand van Mandenmakerij De Mythe. Deze wordt door Jan en José met de hand gemaakt van wilgentenen uit hun eigen buurt in Noord-Holland. Ik kies voor de ongepelde wilgentenen, die zijn donker, wat roodbruin-achtig van kleur. Op de bodem ligt een laagje schapenwol, lekker zacht en aards. Ik wil over dat schapenwollenlaagje een eigen lakentje en een eigen kussen onder mijn dode hoofd.

Luchtigheid: contact met de buitenwereld

Het is natuurlijk maar suggestie want dood is dood. ?? Denk ik. Maar ik weet het niet zeker. Er is in een mand nog sprake van enige luchtigheid. Je bent niet hermetisch afgesloten van de buitenwereld, door het vlechtwerk heen stroomt lucht. Als ik nog kon kijken zou ik door de kiertjes heen de hemel kunnen zien. Zoiets.

Altijd als een familie voor deze mand kiest dwalen mijn gedachten even af naar hoe ik zelf, later, ik ben dan heel oud en ik ben het dan helemaal eens met mijn eigen dood (jaja wie weet hoe het loopt) in precies zo’n mand lig.

Mand op maat: puur natuur

De laatste keer dat ik deze mand ‘meemaakte’ , bij de uitvaart van een vrouw van mijn leeftijd en mijn postuur, is nog maar kort geleden. En ik zeg ‘mijn postuur’ omdat deze mand ook speciaal voor wat kleinere mensen gemaakt wordt, indien gewenst.

Mijn eigen liefde voor deze uitvaartmand is zo groot ook omdat ik altijd meemaak dat de mand, het materiaal waarvan deze gemaakt is, en de natuur die de overledene omhult, echt troost biedt aan de familie. Hoe hartverscheurend verdrietig de omstandigheden ook kunnen zijn. De warme pure natuurheid en levendige uitstraling van de mand geeft net dat extra gevoel van geborgenheid. En dat is een goed gevoel.

Levendige uitstraling

In mijn gedachten lopen de wilgentenen uit en ontspruiten er dus frisse, jonge, zachtgroene blaadjes aan mijn mandje. Mijn naasten steken wilde- en tuinbloemen en takjes en blaadjes in en door de mand heen. Ja dit is het romantische beeld dat ik heb als ik denk aan mijn eigen laatste omhulsel.

Mandenmakerij De Mythe in Zuid Schermer, Noord Holland.

Baar gevlochten met de wilg purpurea

Voor nu, nog levend en wel, kan ik dit prachtig mooie werk van harte aanbevelen. Behalve manden zijn er ook wilgentenen ‘bootjes’ en opbaarschalen te krijgen. En dat is ook mogelijk in andere, lichtere kleuren.

Vragen? Bel of mail ons. En u kunt uw eigen wensen natuurlijk vastleggen: de nieuwe druk van ons Wensenboekje is klaar. Stuur ons een mail en wij sturen het naar u toe.

wordt vervolgd

Met afstand
Alternatieve Uitvaart in Amsterdam

Uitvaart met eigen auto mag natuurlijk.

Rooshert Uitvaartbegeleiding in Corona-tijd: afscheid nemen en uitvaren binnen de beperkingen. Ook op afstand persoonlijk blijven.

In deze tijd werken wij meer dan normaal thuis hoewel dat heel onnatuurlijk voelt. We proberen waar mogelijk toch de opdrachtgever thuis te zien, op afstand, via een beeldscherm, maar liever hebben we toch ook persoonlijk contact. Het strikte naleven van de maatregelen staat haaks op onze manier van werken maar wij vinden het natuurlijk ook ontzettend belangrijk om ‘zo veilig mogelijk’ te werken voor en met onze klanten. Dus wij telefoneren en e-mailen en doen aan beeldbellen en gebruiken Whatsapp in onze communicatie met de opdrachtgevers en naasten waar we mee te maken hebben.

Schouders er onder en doen wat wel kan!

We voelen ons soms net politieagenten of handhavers in plaats van dat we de gebruikelijke lieve, invoelende uitvaartbegeleiding kunnen geven. Het vraagt extra geduld en energie van alle betrokkenen en dus ook van ons en al onze collega’s. Alles kost meer tijd, alles gaat trager door de maatregelen. En dat is waar we het mee moeten doen. Dus: schouders eronder en doen wat wel kan! Dat is ons uitgangspunt in deze rare tijd.

Nabestaanden moeten over veel meer keuzes maken.

In de afgelopen weken hebben wij verschillende uitvaarten meegemaakt die natuurlijk allemaal binnen de beperkingen georganiseerd moesten worden. Er ontstaat vaak keuzestress bij de familie:

Wie gaan we uitnodigen? Wie behoren tot de Kleine Kring van 30 personen die aanwezig mag zijn bij de uitvaart?

Hoe geven we andere mensen toch gelegenheid afscheid te nemen?

Hoe betrekken we de grotere kring om ons heen hierbij?

Hoe verwoorden we dit in de tekst op de rouwkaart?

Gaan we later nog groots herdenken? (oh god moeten we daar nu al bij stilstaan?)

Daarnaast selecteert het zich soms ook zelf uit en zijn slechts de echt betrokken mensen aanwezig bij een afscheid wat vaak ook weer als heel intiem en prettig wordt ervaren.

Wat doen we daarna na de uitvaart?

Mogen we nou wel of geen ere-haag laten vormen?

In deze tijd zijn er veel vragen en problemen op te lossen.

De uitvaart van Bart: twee afscheidsbijeenkomsten

De uitvaart van Bart, een man van 53, wordt georganiseerd door ons samen met de familie om hem heen. Zijn moeder, broer en zus, schoonzus vormen de harde kern in de organisatie. Liefdevol en zeer betrokken zijn ze en ze willen graag aan zo veel mogelijk mensen gelegenheid geven afscheid te nemen van Bart.

De maximaal 30 personen-regel zit in de weg. Hoe dan wel?

Afscheid nemen en condoleren op afstand.

Op twee momenten zijn er rouwbezoeken mogelijk waarvoor mensen zich hebben op gegeven via email. Iedereen krijgt een paar minuten de tijd om bij Bart te kunnen zijn en om met de familie te kunnen praten. Als de tijd om is vragen wij of ze weer naar buiten willen gaan Alles met de inmiddels gebruikelijke afstand. Een violist en een gitarist maken muziek voor de mensen die buiten staan te wachten voor het rouwbezoek.  De muziek is sfeervol en biedt troost.

Er is een online condoleance register geopend waar vrienden, familie en collega’s reacties, foto’s en muziek op plaatsen. Wie wil kan een brief of een kaart aan Bart schrijven die wordt meegegeven in zijn graf.

Twee uitvaartplechtigheden, op geheel eigen wijze.

En er zijn twee afscheidsbijeenkomsten. Op de eerste dag voor een groep vrienden. En op dag twee is de familie-afscheidsbijeenkomst. Dit is een familie waarbij het heel natuurlijk is om heel veel zelf te doen. En op hun geheel eigen wijze. Op een alternatieve locatie in Amsterdam Noord vinden de afscheidsbijeenkomsten plaats. Prachtig gelegen aan het water. De familieleden maken de kaart en beschilderen de kist. Barts broer rijdt hem in zijn rode camper-bus naar de verschillende uitvaart-locaties gereden.

Afscheid met zorgvuldige voorzichtigheid

De anderhalve-meter-afstand wordt nageleefd, voor zover mogelijk. Want WAT is dat moeilijk! In de ruimte waar de plechtigheden plaatsvinden staan de stoelen keurig volgens de regels opgesteld. Alleen de familieleden die elkaar in het dagelijks leven voortdurend fysiek nabij zijn zitten naast en tegen elkaar aan.

De overige aanwezigen houden zich keurig aan de afstand. Maar afstandelijk zijn ze zeker niet. In voorzichtige aanwezigheid en houding nemen ze met elkaar afscheid van Bart. Er zijn momenten waarop het onmogelijk is niet toch (te) dicht bij elkaar te zijn. Tijdens het in de bus tillen van de kist van Bart. Het is zo goed als onmogelijk om dat met afstand te doen.

Erehaag met applaus

Onderweg naar de begraafplaats in een klein dorpje in Noord Holland is er een erehaag gemaakt door vrienden die niet bij de begrafenis of het afscheid aanwezig konden zijn. De stoet met voorop het rode busje met open deur en klep rijdt onder applaus door de haag.

Ook op de begraafplaats wordt er alle tijd genomen om afscheid te nemen van Bart. Er wordt gezongen en de kist van Bart wordt door familie met touwen neergelaten in zijn graf.

De kist wordt bedekt met bloemen en kaarten. En dan is het tijd om Bart achter te laten. Het waren heel intensieve dagen maar de familie is achteraf blij dat op deze manier, zo bewust en met alle aandacht, zo veel mogelijk mensen afscheid hebben kunnen  nemen van Bart.

Brieven en kaarten meegeven in het graf

Kaarten en brieven worden mee gegeven in het graf

Het is een hele bijzondere tijd vol goede en mooie momenten

Deze tijd vraagt om voortdurend alert zijn en bewust omgaan met elkaars en je eigen veiligheid. Dat maakt het voor alle aanwezigen zo extra zwaar. Alles gaat trager. Alles wordt dieper ervaren en gevoeld, zo lijkt het.

Maar het resulteert ook in extra respect voor ‘de anderen’. Deze overbewustheid geeft een hele speciale sfeer aan alles, aan het leven en zeker ook aan het afscheidnemen. Uitvaarten in deze tijd zullen niet licht vergeten worden. En daarmee krijgen alle overledenen nu misschien wel een nog specialer plekje in de herinneringen van hen die verder gaan met leven.

We gaan weer richting een iets soepeler leven lijkt het. Vanaf 1 juli mogen er weer maximaal 100 mensen bij afscheidsbijeenkomsten aanwezig zijn. Met nog wel de anderhalve meter regel. Dat wordt een nieuwe uitdaging.

 

Prachtige illustraties bij dit artikel door XF&M

Afscheid is liefde: artikel over Uitvaart en Corona in de PS (Parool) van zaterdag 4 april 2020 door Jocelyn Vreugdenhil. Uitvaart in Corona-tijd belicht door verschillende uitvaartondernemers waaronder wij. Lees het artikel.

Zorgzaam zijn
Illustratie uit de Decamerone

Decamerone: op de vlucht voor de pest vertellen deze mensen verhalen aan elkaar.

Leven en sterven in tijden van het Corona-virus.

Kleine uitvaarten want we moeten allemaal onze best doen voor ‘flatten the curve’: maximaal 30 personen aanwezig bij een uitvaart. Dit aantal is exclusief het uitvaartpersoneel. Staat de ruimte niet toe dat 1.5 meter afstand gehouden kan worden dan mogen er minder mensen bij zijn. Maatregelen die ‘een uitdaging’ vormen.

Niet alleen alle ‘gewone’ horeca-zaken maar dus ook alle koffiekamers van uitvaartlocaties zijn gesloten.

Wij nemen dit advies ter harte omdat wij het belangrijk vinden bij te dragen aan maatregelen die als doel hebben het land zo min mogelijk te ontwrichten. Besmettingen zo veel mogelijk te voorkomen dan wel over een langere periode te laten ontstaan.

De uitdaging zit hem nu in ‘hoe dan’?

Hoe gaan wij om met dit gegeven. Hoe laat je mensen toch zo goed mogelijk , in zeer klein comité, afscheid nemen van hun dierbare?

Uit de praktijk van vandaag; liefdevolle sociale distantie en creatieve nieuwe rituelen.

Op de kaart staat dat de afscheidsbijeenkomst in besloten kring plaats vindt.

De dag en tijd wordt wel genoemd met het verzoek of iedereen op dat moment, in zijn of haar eigen omgeving, in gedachten bij de overledene en de familie wil zijn. Kaarsjes zullen in vele huizen branden op dat moment. Saamhorigheid en troost op afstand.

Troost-post

Tevens vragen wij op de kaart, en eventueel ook in de rouwadvertentie in de krant, aan mensen om herinneringen aan de overledene, foto’s, verhalen te delen met de familie. Dit kan per post maar dank zij de digitale communicatie-mogelijkheden kunnen wij elkaar ook bereiken zonder fysieke aanraking en nabijheid.

Samenwerken, meebewegen en lief zijn.

Deze ongekende, extreme en bijzondere omstandigheden vragen van ons allemaal veel creativiteit en een flexibele instelling. Wij zetten ons in om u toch op een zo liefdevol mogelijke manier afscheid te laten nemen van uw dierbare.

Ter inspiratie: het ontstaan van een nieuwe Decamorone?

De Decamerone  is een verzameling van honderd verhalen die de Italiaanse dichter en geleerde Giovanni Boccaccio schreef, waarschijnlijk in de periode 1349–1360. Dit middeleeuws werk wordt als zijn meesterwerk beschouwd en geldt stilistisch als een van de mooiste werken uit de Italiaanse literatuur.

In dit boek laat Boccaccio drie mannen en zeven vrouwen honderd verhalen vertellen. Zij bevinden zich veertien dagen op een buitenplaats in afzondering. De mannen en vrouwen zijn gevlucht voor de pest die in Florence woedt.

Laten we ook nieuwe mogelijkheden ontdekken!

“When written in Chinese,
the word ‘crisis’ is composed
of two characters.
One represents danger and
the other represents opportunity.”

John F. Kennedy

 

 

 

 

WHATS IN A TEAR van Merle Bergers

Het nieuwe nadenken over -het vormgeven van- de dood. Van zit-lig-kisten tot witte cake: zo denken deze designers over de sterven, de dood, afscheid, uitvaart en rouw

Een virtuele bijna-doodervaring of een app om na het overlijden van je dierbare in contact te blijven. In het Cube Design Museum geven ontwerpers een moderne draai aan de dood.

De tentoonstelling toont hedendaagse ontwerpen rond afscheid nemen, sterven, dood, rouwen en herinneren. Zo’n 50 objecten laten zien hoe ontwerpers van nu invulling geven aan verschillende behoeften en rituelen rondom de dood.

BRIEFKAARS van Jorik Hepworth

Niks mis met een traditionele uitvaart maar het mag ook anders

We kiezen steeds vaker voor een minder traditionele begrafenis. De expositie laat zien hoe designers – vaak na een eigen ervaring – invulling geven aan behoeften en rituelen rondom de dood. Interieurbouwer Sjeng Schellinx denkt bijvoorbeeld dat er behoefte is aan een zit-lig-kist, waarin de overledene wordt opgebaard in een luie stoel. Ontwerpduo Citelli en Bretzel bedachten een biologisch-afbreekbare capsule waarin de overledene wordt geplaatst. Hier wordt na het begraven van de kist een boom op geplant als gedenkteken.

Vertrektijden van doden op hun laatste reis

Elke seconde sterven twee mensen op de wereld. Designer Niek Audenaerd ontwierp daarom Departures, waarbij hij alle overledenen aankondigt als vluchten van vliegtuigen. Ook verliest het dragen van traditionele zwarte kleding terrein. Food-designer Marije Vogelzang ontwierp daarom een volledig witte begrafenis, waarbij zelfs het eten wit is.

Het bespreekbaar maken van de dood kan bijdragen aan de vermindering van de angst voor de dood en het accepteren van sterven als onlosmakelijk onderdeel van het leven.

Praktische informatie over de tentoonstelling

(Re)Design Death is een expositie van het Cube Design Museum in Kerkrade, het eerste museum van Nederland dat volledig in het teken van design staat. De tentoonstelling zal in het Cube Design Museum te zien zijn vanaf 11 februari tot en met 24 januari 2021. Meer informatie vindt u hier

 

Laatste verzorging Rooshert

 

Laatste verzorging Rooshert

Liefdevolle laatste verzorging met de familie

Een melding in de nacht.

Ik ben even mijn oriëntatie kwijt als ik gebeld word en denk dat het al ochtend is. Maar het is 01.00 uur als de dochter belt. Moeder is even voor middernacht overleden.

Eigenlijk hadden we later die dag een afspraak voor een voorbespreking, maar daar heeft moeder niet op gewacht. ‘Het is goed zo’. De echtgenoot wil graag dat we mevrouw ophalen en overbrengen naar een uitvaartcentrum en haar daar verzorgen, kleden en opbaren. Het huis is te klein om haar thuis op te baren.

Door een koude nacht rijd ik naar ze toe. Een half uurtje later zit ik bij de familie in de woonkamer waar mevrouw in een hoog-laag bed is overleden. Het is snel gegaan de laatste dagen. Iedereen is verdrietig, maar ook opgelucht dat haar een langere lijdensweg bespaard is gebleven.

Bewust keuzes maken

Na de eerste kennismaking vraag ik of ze er bewust voor gekozen hebben dat mevrouw wordt overgebracht en in het uitvaartcentrum verzorgd wordt of dat ze het misschien fijn vinden als we haar thuis verzorgen en kleden.

De dochter vindt dat toch wel een prettig idee en eigenlijk wil ze daar ook wel graag bij helpen. En dus is dat wat we doen: samen wassen en kleden we mevrouw. De dochter en echtgenoot zijn zichtbaar blij met deze beslissing.

Zelf de overledene verzorgen of daarbij helpen.

Helpen bij de laatste verzorging is vaak enorm intens en waardevol. Het is een van de laatste fysieke contact momenten en een heel mooi ritueel. Het helpt bij de bewustwording en het onder ogen zien van de werkelijkheid. Het is een moment om afscheid te nemen van een lichaam dat je zo toegenegen is geweest. In dit geval is het het liefdevol eren van het lichaam dat jouw leven gaf. U doet alleen datgene waar u zich prettig bij voelt en vaak is dat gaandeweg ongemerkt meer dan u van te voren had kunnen bedenken. Onze rol is om iedere stap te begeleiden. En u het vertrouwen te geven dat u het goed doet, met soms een heel klein duwtje in de rug. We hebben nog nooit meegemaakt dat mensen spijt hadden.

Afscheid nemen

Als we bijna klaar zijn kamt de dochter voor een laatste maal met een lieve glimlach de haren van haar moeder. De dood heeft ontspanning gebracht, de pijn is uit haar gezicht gegleden. De echtgenoot komt naast de dochter staan en slaat zijn arm om haar heen. Wij laten hen een moment alleen met hun geliefde moeder en echtgenote voordat we haar door de donkere nacht naar het afscheidshuis brengen.

 

Liefdevolle verzorging door Rooshert

Liefdevolle laatste verzorging met de familie

Certificaat Dementie-vriendelijke uitvaartbegeleiding

DEMENTIE-VRIENDELIJK, wat is dat?

Op de parkeerplaats van het Crematorium ontmoet ik Peter. Een charmante, keurig geklede man met een vriendelijke uitstraling van in de 70. Hij vraagt mij of er ook een toilet in de buurt is. Ik zeg ‘ja hoor, zeker’ en wijs in de richting van het toilet. Peter kijkt wat twijfelend en daarom vraag ik of ik met hem mee zal lopen. Hij voelt zich klaarblijkelijk niet helemaal op zijn gemak. Hij vertelt me dat hij met zijn vrouw is meegekomen en dat zijn vrouw bij de plechtigheid zit maar dat het hem allemaal te veel werd.

BEETJE IN DE WAR

Hij is een beetje in de war de laatste tijd, vertelt hij verder, hij vergeet van alles. Hij zegt dat zijn vrouw straks wel terug komt. Toch? Bij de toiletten aangekomen vraag ik hem of hij het fijn vindt als ik even op hem blijf wachten. Hij knikt blij naar me, dat zou hij heel fijn vinden.

HOE HEET JIJ?

Samen teruglopend naar zijn auto weet Peter niet meer hoe we elkaar zijn tegengekomen. Ik leg hem uit dat ik hem naar het toilet heb gebracht en dat ik hem nu terug breng naar zijn auto. Daar installeer ik hem met een kopje koffie en dan vraagt hij mij of ik weet wanneer zijn vrouw terugkomt. In de tussentijd heeft hij twee keer naar mijn naam gevraagd. Ik bespreek met hem dat ik even ga kijken tot hoe laat de dienst duurt en dan terug kom. Als ik naar de informatiedesk loop kom ik zijn echtgenote tegen, ik leg haar uit wat er gebeurd is, ze voelt zich bezwaard maar ik zeg dat ik het fijn vond dat ik haar echtgenoot heb kunnen helpen.

DEMENTIE-VRIENDELIJKE UITVAARTBEGELEIDSTER

Wat ben ik blij met de tools die ik aangereikt heb gekregen in de training Dementie-vriendelijke Uitvaartverzorger. Ik weet Peter gerust te stellen, ik maak oogcontact en stel eenvoudige vragen. Vraag of ik hem mag helpen, betrek hem bij de oplossing en benoem wat ik ga doen.

DAT LIJKT VOOR DE HAND TE LIGGEN, MAAR DAT IS HET NIET

Want in het dagelijks leven, ook het ‘gewone’ leven, komen we regelmatig mensen tegen die in de war zijn in het razendsnelle leven van alledag. Stilstaan en stap-voor-stap omgaan met mensen verdient meer aandacht.

Ik mag mezelf na het succesvol afronden van de training een Dementievriendelijke Uitvaartverzorger noemen en het daarvoor ontworpen logo gebruiken.

Lisette Verheijen van Rooshert Uitvaartbegeleiding