Dementievriendelijke uitvaart

Mag dementerende partner mee naar de uitvaart?

De mens wordt steeds ouder. Dat is een gegeven. Er zij in Nederland nu ongeveer 290.000 mensen met dementie. In 2040 zullen dit er meer dan een half miljoen zijn. Steeds vaker doet de situatie zich voor dat een achterblijvende partner een vorm van dementie heeft. Vaak een schok omdat verwacht werd dat de ouder met dementie eerder zou overlijden. Voor de familie zorgt dit voor veel vragen en twijfels. ‘Moeten we papa wel mee nemen naar de uitvaart?’ en ‘Moeten we papa vertellen dat mama is overleden? Begrijpt hij dat wel?’

Afscheid nemen is belangrijk voor iedereen

Alle betrokkenen zijn belangrijk bij het organiseren van een uitvaart. Het is waardevol dat iedereen afscheid kan nemen en mee kan denken over de mogelijkheden.

Aandacht voor de naasten hebben we altijd.  Is er iemand met dementie betrokken bij de uitvaart dan nemen wij, waar nodig, nog meer tijd. Daarnaast bieden wij een structuur waar er binnen de organisatie van de uitvaart ruimte is voor de mens met dementie.

Waarom is afscheid nemen zo belangrijk?Certificaat Dementie-vriendelijke uitvaartbegeleiding

Waarom? Omdat het belangrijk is dat moment te markeren in de tijd. Om bewust afscheid te kunnen nemen. Omdat u daarna weer verder gaat, hoe dan ook.

Door met elkaar, als gezin, als groep van naasten, samen met ook de dementerende, echt stil te staan bij de dood, krijgt de hele groep een goede rouwstart. Want niet alleen wordt er afscheid genomen van een ouder of grootouder. U bent vanaf dat moment een andere groep geworden, een gezin dat verder gaat zonder de overledene.

Hoe waardevol het is om samen in dat afscheid te zijn weten wij uit ervaring. Door de achterblijvende partner met dementie te betrekken in dat proces van bewust zien en voelen dat een naaste dood is. Want hoewel deze mens soms niet veel meer lijkt te beseffen, is deze mens een volwassen persoon met een heel leven achter zich. Deze mens nemen wij serieus en wordt betrokken bij het afscheid nemen.

‘Als hij maar geen gekke dingen gaat doen.’

Een familie was bijvoorbeeld bang dat papa gekke dingen zou gaan doen tijdens de uitvaart. Wij maakten deze angst bespreekbaar en stelden een ‘wat als plan’  op. Hierdoor hoefden de nabestaanden zich geen zorgen meer te maken en konden ze zich ook met hun eigen verdriet bezig houden. Het was uiteindelijk niet nodig dit plan uit te voeren maar het gaf veel rust en de familie was achteraf dankbaar dat papa erbij was en ze met z’n allen bij het laatste afscheid aanwezig waren. Van te voren hebben we besproken dat het te veel zou zijn om papa ook bij de condoleance aanwezig te zijn. Hij is na het afscheid met een vertrouwde buurvrouw terug naar huis gegaan.

Rust en ruimte

Een ander voorbeeld is:  een mevrouw met dementie op een gesloten afdeling in een verpleeghuis. Haar thuis wonende echtgenoot was plotseling overleden.Het lag niet voor de hand  dat deze mevrouw haar overleden echtgenoot nog zou zien en afscheid van hem kon nemen. Door te zoeken naar mogelijkheden om haar overleden man toch nog te zien, heeft zij afscheid van hem kunnen nemen. Dit was voor alle betrokkenen ondanks het verdriet een goede dierbare ervaring.

Zoeken naar wat wel kan.

Er zijn verschillende mogelijkheden om iedereen te betrekken bij het organiseren van de uitvaart en het (bewust) afscheid nemen. En daar waar er veel niet mogelijk lijkt zoeken wij naar wat er wel kan. Wij begeleiden de familie heel graag in dit proces.

Zowel Lisette als Anne Margriet hebben de training Dementievriendelijke Uitvaartzorg gevolgd die speciaal ontwikkeld is door DeMens Training in samenwerking met Alzheimer Nederland.

Voor een dementie-vriendelijke uitvaart kunt u met een gerust hart terecht bij Rooshert Uitvaartbegeleiding. Samen dementievriendelijk. Doet u mee?

 

Haar trouwring verhuist naar zijn vinger.

De trouwring van mama zal verder gedragen worden door papa

Certificaat Dementie-vriendelijke uitvaartbegeleiding

DEMENTIE-VRIENDELIJK, wat is dat?

Op de parkeerplaats van het Crematorium ontmoet ik Peter. Een charmante, keurig geklede man met een vriendelijke uitstraling van in de 70. Hij vraagt mij of er ook een toilet in de buurt is. Ik zeg ‘ja hoor, zeker’ en wijs in de richting van het toilet. Peter kijkt wat twijfelend en daarom vraag ik of ik met hem mee zal lopen. Hij voelt zich klaarblijkelijk niet helemaal op zijn gemak. Hij vertelt me dat hij met zijn vrouw is meegekomen en dat zijn vrouw bij de plechtigheid zit maar dat het hem allemaal te veel werd.

BEETJE IN DE WAR

Hij is een beetje in de war de laatste tijd, vertelt hij verder, hij vergeet van alles. Hij zegt dat zijn vrouw straks wel terug komt. Toch? Bij de toiletten aangekomen vraag ik hem of hij het fijn vindt als ik even op hem blijf wachten. Hij knikt blij naar me, dat zou hij heel fijn vinden.

HOE HEET JIJ?

Samen teruglopend naar zijn auto weet Peter niet meer hoe we elkaar zijn tegengekomen. Ik leg hem uit dat ik hem naar het toilet heb gebracht en dat ik hem nu terug breng naar zijn auto. Daar installeer ik hem met een kopje koffie en dan vraagt hij mij of ik weet wanneer zijn vrouw terugkomt. In de tussentijd heeft hij twee keer naar mijn naam gevraagd. Ik bespreek met hem dat ik even ga kijken tot hoe laat de dienst duurt en dan terug kom. Als ik naar de informatiedesk loop kom ik zijn echtgenote tegen, ik leg haar uit wat er gebeurd is, ze voelt zich bezwaard maar ik zeg dat ik het fijn vond dat ik haar echtgenoot heb kunnen helpen.

DEMENTIE-VRIENDELIJKE UITVAARTBEGELEIDSTER

Wat ben ik blij met de tools die ik aangereikt heb gekregen in de training Dementie-vriendelijke Uitvaartverzorger. Ik weet Peter gerust te stellen, ik maak oogcontact en stel eenvoudige vragen. Vraag of ik hem mag helpen, betrek hem bij de oplossing en benoem wat ik ga doen.

DAT LIJKT VOOR DE HAND TE LIGGEN, MAAR DAT IS HET NIET

Want in het dagelijks leven, ook het ‘gewone’ leven, komen we regelmatig mensen tegen die in de war zijn in het razendsnelle leven van alledag. Stilstaan en stap-voor-stap omgaan met mensen verdient meer aandacht.

Ik mag mezelf na het succesvol afronden van de training een Dementievriendelijke Uitvaartverzorger noemen en het daarvoor ontworpen logo gebruiken.

Lisette Verheijen van Rooshert Uitvaartbegeleiding